Pas Szumawy rozciąga się wzdłuż granic Republiki Czeskiej z Austrią i Niemcami. Jego długość od doliny Chodské Úhlavy do Vyšebrodskiego průsmyku (Przełęcz Wyszebrodzka) wynosi około 120 km. Maksymalna szerokość Szumawy i jej podgórza wynosi 45 km. Tworzą ją dwa pasma górskie - Szumawa i Czeski Las.
Obszar nazywany jest czasem "zielonym dachem Europy" lub „płucami Europy".
Šumava była rezerwatem krajobrazowym od 1963 r., w 1990 r. uznana została za rezerwat biosfery UNESCO, a w 1991 roku uzyskała status parku narodowego. Jest to największy park narodowy Czech, ma powierzchnię ok. 69 tys ha.

Najwyższym szczytem jest Velký Javor (1456 m n.p.m.) leżący po bawarskiej stronie granicy. Najwyższym szczytem czeskiej części Szumawy jest Plechý (1378 m n.p.m.). Szumawa dzieli się na sześć mniejszych części. Są to:

• Železnorudská hornatina
• Šumavské pláně
• Boubínská hornatina
• Trojmezná hornatina
• Želnavská hornatina
• Vltavická brázda

Na terenie Szumawy występują głównie gęste lasy, torfowiska, jeziora polodowcowe i pozostałości starych puszczy. Obszar ma niezwykle interesującą rzeźbę terenu z pagórkami i wzniesieniami o wysokości około 1000 m n.p.m., pozostałościami polodowcowych karów, polodowcowych jezior, występują tu „kamienne i głazowe morza", charakterystyczne formy polodowcowe.
Można tu wędrować po setkach oznakowanych szlaków pieszych i rowerowych, są tu świetne warunki do obserwacji zwierząt i ptaków, W Szumawie wypływa źródło najdłuższej czeskiej rzeki - Wełtawy, płynie rzeka Otawa, są jeziora zaporowe Hracholusky i Lipno. Sumava jest więc także miejscem dającym możliwości uprawiania sportów wodnych, jak: surfing, żeglarstwo, pływanie jachtami, kajakarstwo. Na Lipnie działa park sportu i rozrywki, Marina Lipno z portem na 144 jachty, halą do tenisa, squasha i bowlingu, krytym basenem o subtropikalnej atmosferze i z kolejką linową na Kramolin.

Niektóre atrakcje przyrodnicze:
Borová lada, Buková slať, Jelení vrch, Jezerní luh, źródło rzeki Wełtawy, Spálený luh, Tetřevská slať, Trojmezná góra, Vltavský luk (łąka), Žďárecká slať, Bílá strž, Boubínský pralas, Házlův kříž, Svatý Tomáš, Velké bagno, Hamižná, Nebe oraz Zátoňská góra,  jeziora Čertovo i Černé - największe (18,4 ha), najgłębsze (40,6 m) i najwyżej położone (1008 m n. p. m.) jezioro czeskiej strony Szumawy; nad nim wznosi się Jezerní stěna (320 m n.p.m.).

Zamki
Kašperk, Velhartice, Vimperk, grodzisko celtyckie Obří Hrad


Turystyka piesza i rowerowa:

Punkty wypadowe wycieczek:
Železná Ruda, Kašperk, Stachy, Vimperk, Lenora, Volary, Nová Pec
Główna Trasa Rowerowa Nr 33 - wzdłuż dróg łączących miejscowość Železná Ruda w północno-zachodniej części z Novą Pec na południowym wschodzie (przez miejscowości: Prasily, Srni, Modrava, Kvilda, Borova Lada, Horni Vltavice, Stozec).
Zabytki techniczne

• Kanały Schwarzenberski i Vchynicko-Tetovski 
• Pierwsza elektrownia szczytowo-pompowa na terenie byłej Czechosłowacji powstała w latach 1929 - 30 na rzece Úhlawie